Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá" phát biểu tại cuộc họp. (Ảnh: An Đăng/TTXVN)

Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo Trung ương phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa,” năm 2015, phong trào đi vào hoạt động có chiều sâu, 62/63 tỉnh, thành phố đã thành lập ban chỉ đạo cấp tỉnh, có văn phòng thường trực đi vào hoạt động theo mô hình mới, chuyên trách đem lại hiệu quả cao. 

Nhiều địa phương đã có sáng kiến mới, cách làm hay, xây dựng các mô hình danh hiệu văn hóa kiểu mẫu, gắn với phong trào phòng chống tội phạm, tệ nạn xã hội, xây dựng nông thôn mới, văn minh đô thị… điển hình như Tiền Giang, Hậu Giang, Đồng Tháp, Hà Nội.

Việc thực hiện phong trào được lồng ghép trong việc vận động người dân thực hiện tốt các tiêu chí xây dựng “Gia đình văn hóa”; Làng, thôn, ấp, bản, tổ dân phố văn hóa. Đến nay, cả nước có gần 18,8 triệu gia đình đạt chuẩn danh hiệu Gia đình văn hóa (đạt tỷ lệ 85%), tăng 2% so với năm 2014; 71.000 làng văn hóa, tổ dân phố văn hóa được công nhận, đạt tỷ lệ gần 69%, tăng 7% so với cùng kỳ. 

Bên cạnh đó, đã có 4.998/11.145 xã/phường có thiết chế văn hóa, tỷ lệ 44,8%; 54.391/118.034 thôn có nhà văn hóa; 659 thư viện cấp huyện; 2.456 thư viện cấp xã; 14.470 tủ đọc sách cấp xã và cơ sở…

Nhiều địa phương đã tổng kết đúc rút kinh nghiệm thực tiễn, chú trọng đến công tác chỉ đạo, tập trung nguồn lực… nhằm nâng cao chất lượng phong trào trong xây dựng văn minh đô thị, nông thôn mới. 

Bên cạnh các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao quần chúng ngày càng phong phú, tại nhiều thôn làng đã khôi phục, bảo tồn lễ hội văn hóa dân gian, di tích lịch sử truyền thống…

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch Huỳnh Vĩnh Ái, dù Ban chỉ đạo ở nhiều địa phương đã triển khai sâu rộng, tình trạng chạy theo thành tích vẫn còn. Một số địa phương, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa, miền núi, biên giới, hải đảo, ý thức của người dân trong việc phấn đấu xây dựng gia đình văn hóa còn chưa đúng mức. 

Việc đăng ký xây dựng gia đình văn hóa, làng, thôn, ấp, bản, tổ dân phố văn hóa ở một vài nơi vẫn còn hạn chế, dẫn đến tỷ lệ gia đình văn hóa trong báo cáo cao nhưng chất lượng phong trào còn thấp, tình trạng bạo lực gia đình gia tăng, đạo đức xã hội ngày càng xuống cấp, giá trị văn hóa gia đình truyền thống bị mai một…

Tại cuộc họp, các thành viên Ban Chỉ đạo đã tập trung thảo luận những vấn đề đặt ra trong quá trình thực hiện phong trào như: bệnh thành tích, hình thức; sự trùng lắp, chồng chéo về tiêu chí, định tính nhiều hơn định lượng; thiếu thốn các cơ sở sinh hoạt văn hóa cho công nhân trong các khu, cụm công nghiệp…

Đồng thời, các ý kiến thống nhất cho rằng việc thực hiện phong trào trong thời gian tới phải mới từ cách tổ chức thực hiện đến giám sát, đánh giá…

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đánh giá thời gian qua, công tác xây dựng đời sống băn hóa đã đạt được những kết quả nhất định.

Các cấp ủy Đảng, chính quyền và các thành viên Ban Chỉ đạo đã quan tâm, thực hiện sát sao các nhiệm vụ. Tuy nhiên còn nhiều vấn đề bất cập cần giải quyết.

Để xây dựng đời sống văn minh, văn hóa cần sự quản lý của nhà nước, trong đó có việc ban hành chính sách pháp luật, các giải pháp kinh tế nhưng quan trọng nhất là giải pháp vận động, giáo dục. Xây dựng đời sống văn hóa là một quá tình dài, mỗi thời kỳ có một vấn đề bức xúc cần giải quyết, Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng lưu ý trong thời gian tới, bên cạnh những công việc thường xuyên, Ban Chỉ đạo cần lựa chọn những hoạt động cụ thể, tạo chuyển biến thực sự trong thực hiện phong trào.