Rừng Khuôn Mánh bị tàn phá nặng nề, cần sớm được phục hồi.

Rừng bị phá do cán bộ thiếu trách nhiệm

Theo xác định của lực lượng chức năng, rừng Khuôn Mánh bị tàn phá bắt đầu từ tháng 4-2016. Lúc chưa bị tàn phá, rừng có mật độ 600cây/ha, nhưng nay chỉ còn 18 cây/ha. Khối lượng lâm sản bị khai thác trái phép chưa thể xác định do các đối tượng khai thác lén lút vào ban đêm và đã vận chuyển ra khỏi hiện trường. Ông Lê Mạnh Hùng, Bí thư Đảng ủy xã Tràng Xá đã thừa nhận với phóng viên: Để xảy ra tình trạng này là do chính quyền địa phương chưa thực sự trách nhiệm trong việc phối hợp với các lực lượng chức năng để quản lý bảo vệ rừng tại Khu di tích.

Lãnh đạo UBND huyện Võ Nhai cũng khẳng định, nguyên nhân là do sự giám sát thiếu chặt chẽ của cơ quan chức năng địa phương vì theo giấy phép khai thác cấp cho các hộ dân là tỉa thưa nhưng thực tế khi kiểm tra lại thì gần như rừng đã bị phá toàn bộ. Ngay như hàng cây lưu niệm trồng dọc bên đường lối vào Khu di tích cũng bị đốt và bẻ gãy gần hết. Ông Ngô Xuân Hải, Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT cũng thẳng thắn nhìn nhận, trách nhiệm chính thuộc một số hộ được giao quản lý, bảo vệ rừng, lực lượng kiểm lâm cơ sở và chính quyền sở tại.  

Kỷ luật các tập thể, cá nhân liên quan

Được biết, sau vụ việc này, UBND huyện Võ Nhai đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong quản lý, bảo vệ và phát triển rừng đối với ông Lương Văn Xuân, xóm Đồng Ruộng, xã Tràng Xá với mức 48 triệu đồng. Ngày 3-8, UBND huyện Võ Nhai nhận được báo cáo kiểm điểm của UBND xã Tràng Xá với các mức kiểm điểm cá nhân cán bộ có trách nhiệm trong vụ việc phá rừng Khuôn Mánh như sau: Chủ tịch UBND xã và cán bộ Ban Lâm nghiệp xã nhận hình thức kỷ luật khiển trách; Phó Chủ tịch UBND xã nhận hình thức kiểm điểm trách nhiệm. Tuy nhiên, theo ông Phạm Việt Tiến, Phó Chủ tịch UBND huyện Võ Nhai, tập thể UBND huyện đã họp ngay sau đó và thấy rằng các mức kỷ luật của UBND xã Tràng Xá là chưa nghiêm túc, chưa tương xứng với mức độ sai phạm và hậu quả sự việc để lại. UBND huyện yêu cầu xã Tràng Xá tiến hành kiểm điểm lại.

Cùng với đó, Hạt Kiểm lâm Võ Nhai cũng đã ban hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý, bảo vệ, phát triển rừng đối với tập thể UBND xã Tràng Xá do ông Nguyễn Anh Tuấn, Chủ tịch làm đại diện với mức phạt 12 triệu đồng. UBND xã cũng đã nộp lại cho Nhà nước 1,2 triệu đồng tiền bán lâm sản. Hạt Kiểm lâm huyện tiến hành xử phạt hành chính hành vi tương tự đối với ông Hà Văn Mạnh và bà Trịnh Thị Hoài, xóm Đồng Ruộng, mức phạt 15 triệu đồng/người. Sau khi kiểm điểm trách nhiệm, Chi cục Kiểm lâm tỉnh cũng chính thức ban hành văn bản phê bình tập thể lãnh đạo Hạt Kiểm lâm huyện Võ Nhai gồm ông Vũ Thế Cường, Hạt trưởng và ông Nguyễn Văn Biên, Hạt phó. Chi cục cũng ban hành quyết định xử lý kỷ luật hình thức cảnh cáo đối với ông Nguyễn Ngọc Phú, Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Tràng Xá, ông Đỗ Mạnh Hùng, cán bộ Hạt Kiểm lâm Võ Nhai và khiển trách đối với ông Dương Mạnh Cường hợp đồng lao động quản lý bảo vệ rừng thuộc Hạt Kiểm lâm Võ Nhai.

Giải pháp tức thời và lâu dài

Ông Nông Xuân Bắc, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT, người từng có nhiều năm làm lãnh đạo UBND huyện Võ Nhai cho rằng, việc kiểm điểm, xử lý những tập thể, cá nhân có trách nhiệm theo quy định pháp luật là cần thiết, song quan trọng nhất lúc này là tìm các giải pháp khắc phục. Đối với vùng lõi Khu di tích cần phải bố trí trồng lại rừng và phải là rừng đặc dụng để quản lý nghiêm ngặt. Không thể là rừng phòng hộ hay rừng sản xuất vì như thế sẽ khó giữ được rừng.

Được biết, ngay khi rừng Khuôn Mánh bị tàn phá, UBND huyện Võ Nhai đã tổ chức phát động trồng rừng tại Khu di tích này. Theo đó, mỗi cán bộ công chức, viên chức, người lao động trong toàn huyện trồng một cây xanh. Và ngay trong ngày phát động đã có trên 1.000 cây xanh các loại được trồng tại Khu di tích. Tiếp theo, huyện ban hành kế hoạch vận đồng trồng 4,7ha rừng tại Khuôn Mánh (tương đương 2.210 cây) đến toàn dân và hiện đã trồng được gần 1.700 cây xanh các loại.

Đây được xem là biện pháp phục hồi trước mắt đối với những vạt rừng Khuôn Mánh. Còn về lâu dài, Sở Nông nghiệp và PTNT đang trình UBND tỉnh xin chủ trương xác lập đầu tư xây dựng, quản lý bảo vệ và phát triển rừng tại đây. Theo đó, Sở đề xuất quy hoạch xác lập rừng đặc dụng khoảng 230ha tại Khu di tích, đồng thời xây dựng dự án bảo vệ và phát triển loại rừng này.

Ngày 4-8, chủ trì cuộc họp của UBND tỉnh với các ngành, địa phương về vấn đề này, đồng chí Đoàn Văn Tuấn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu huyện Võ Nhai khẩn trương phối hợp với các sở, ngành liên quan thực hiện quy hoạch vùng lõi và vùng xung quanh Khu di tích với diện tích quy hoạch cụ thể, chỉ rõ khu vực nào quy hoạch rừng đặc dụng, rừng phòng hộ, rừng sản xuất để vừa đảm bảo công tác quản lý vừa ổn định cuộc sống người dân địa phương. Đồng thời, rà soát, đề xuất phương án xử lý phần diện tích đất rừng mà đơn vị quản lý trước đây trả ra để đưa vào mục đích sử dụng hợp lý. Sở Tài nguyên và Môi trường cần có ngay văn bản chỉ đạo về giao đất rừng cho các hộ quản lý đúng quy định, tránh tình trạng một hộ được giao đất nhiều lần…